Yeşilay, Dr. Mazhar Osman Uzman’ın öncülüğünde vatansever aydınların girişimleriyle bağımlılıklarla mücadele etmek ve sağlıklı nesiller yetiştirmek amacıyla 5 Mart 1920’de İstanbul’da kuruldu. Kurulduğu günden bu yana alkol, tütün, madde, kumar ve internet bağımlılıklarına yönelik önleme, farkındalık, savunuculuk ve iyileştirme çalışmaları yürüten öncü bir sivil toplum kuruluşu olarak faaliyetlerini sürdürüyor.
Zaman içinde önleme çalışmalarının yanı sıra danışmanlık ve rehabilitasyon hizmetleriyle de faaliyet alanını genişleten Yeşilay; Türkiye’nin 81 ilinde 120 şubesi ve Yeşilay Danışmanlık Merkezleri (YEDAM) aracılığıyla bağımlılık sorunu yaşayan kişilere ve yakınlarına ücretsiz psikolojik ve sosyal destek sunuyor. Yeşilay Rehabilitasyon Merkezleri ise bilimsel temelli, kişiye özel ve tamamen ücretsiz programlarla bağımlılıktan uzaklaşmak isteyen kişilerin iyileşme süreçlerini destekliyor.
Bağımlılıkları önlemede bilinçlendirme ve eğitimin önemli bir rolü olduğuna inanan Yeşilay, T.C. Millî Eğitim Bakanlığı ve diğer paydaşlarıyla birlikte Türkiye Bağımlılıkla Mücadele Eğitim Programı’nı (TBM) yürütüyor. Program aracılığıyla her yıl milyonlarca öğrenci ve yetişkine ulaşılıyor. Okulda Bağımlılığa Müdahale Programı (OBM) ile risk altındaki öğrenciler bağımlılık gelişmeden önce desteklenirken, “Benim Kulübüm Yeşilay”, “Yeşilay Liseler Arası Münazara Turnuvası” ve “Yeşilay Elçileri” gibi projelerle çocukların ve gençlerin sağlıklı yaşam alışkanlıkları kazanmaları teşvik ediliyor.
Yeşilay, 2024 yılında bağımlılıkların önlenmesine yönelik çalışmaları toplumun tüm kesimlerine yaymak amacıyla “Hepimiz için bağımsız gelecek” sloganıyla Bağımsızlık Seferberliği’ni başlattı. Seferberlik kapsamında muhtarlar, öğretmenler, din görevlileri, eczacılar, aile hekimleri ve belediyelerin saha çalışanları başta olmak üzere farklı meslek grupları ve toplumun çeşitli kesimleri önleme çalışmalarına dâhil ediliyor.
Bağımlılıkların önlenmesine yönelik çalışmalarını sanattan spora farklı alanlarla destekleyen Yeşilay, Yeşilay Spor Kulübü çatısı altında çocukların ve gençlerin sporla buluşmasına katkı sağlıyor. İlk kez düzenlenecek Yeşilay Reels Yarışması ile gençlerin sosyal medyanın yaratıcı imkânlarından yararlanarak bağımlılıklara ilişkin farkındalık oluşturan etkili içerikler üretmeleri teşvik ediliyor. “Sağlıklı Nesil Sağlıklı Gelecek”, “Yeşilay Uluslararası Karikatür Yarışması” ve “Yeşilay Sağlıklı Fikirler Kısa Film Yarışması” gibi çalışmalarla da sanatın iletişim gücünden yararlanılarak bağımlılıklara karşı toplumsal farkındalığın artırılması ve sanatçıların desteklenmesi amaçlanıyor.
106 yıllık bilgi ve deneyimini dünya genelindeki 70 Ülke Yeşilayı aracılığıyla uluslararası alana taşıyan Yeşilay, farklı ülkelerdeki kurum ve kuruluşlarla iş birlikleri geliştirerek bağımlılıkların önlenmesine yönelik çalışmalarını küresel ölçekte sürdürüyor.
Faaliyetlerini bilimsel ve sistematik bir yaklaşımla yürüten Yeşilay, Avrupa Kalite Yönetim Vakfının (EFQM) Mükemmellik Modeli’ni benimseyerek 2019 yılında EFQM Mükemmellikte Yetkinlik Beş Yıldız Belgesi’ni alan Türkiye’nin ilk sivil toplum kuruluşu oldu. 2020 yılında ise Türkiye Mükemmellik Ödülü’ne layık görüldü.
Yeşilay, 1920’den bu yana edindiği deneyim ve bilimsel birikimle bağımlılıkları önlemeye, bağımlılık sorunu yaşayan kişilerin iyileşme süreçlerini desteklemeye ve sağlıklı nesiller için ulusal ve uluslararası düzeyde çalışmalar yürütmeye devam ediyor.
